"Ik had overal een oplossing voor, behalve voor mezelf"

Als je mij een paar jaar geleden had ontmoet, had je iemand gezien die alles op orde had. Ik ben arts op de spoedeisende hulp. Druk werk, veel verantwoordelijkheid. Thuis een gezin, een tweeling van zes. Altijd bezig. Altijd ‘aan’. Tijdens het traject kreeg ik 1 simpele vraag; Wie ben jij, los van je rollen? Ik ben vader, ik ben echtgenoot, ik ben arts. Maar wie was ik zelf? Die was ik kwijt geraakt.

Mijn wereld werd steeds kleiner

Al sinds mijn vijftiende heb ik te maken met rugklachten. Ik ben via de huisarts bij verschillende fysiotherapeuten, een manueel therapeut en uiteindelijk een reumatoloog terechtgekomen. Ondanks alle onderzoeken, waaronder MRI's en bloedonderzoek, werd er nooit een duidelijke oorzaak gevonden. De klachten werden in de loop der jaren steeds erger en beperkten mijn leven steeds meer. Mijn wereld werd kleiner; ik kon steeds minder doen, zelfs simpele dingen met mijn kinderen werden lastig. Lange tijd heb ik geprobeerd de pijn te verdoven met pijnstillers en ontstekingsremmers, maar ik wist dat dit geen duurzame oplossing was. Acceptatie was moeilijk; ik was altijd actief, sportief en stond vol in het leven.

Mijn leven stond in het teken van het uit de weg gaan van pijn. Thuis kon ik niet zoveel meer met mijn rug, het was altijd ‘pas op’. Sociale activiteiten en sporten, waar ik altijd veel energie uit haalde, liet ik aan me voorbij gaan. Het voelde alsof ik alleen nog maar bestond om te overleven, niet om te leven. Mijn hele leven stond in het teken van het uit de weg gaan van bepaalde dingen.

Op zoek naar een andere oplossing

Mijn motivatie om met het revalidatietraject te starten kwam voort uit het besef dat ik niet nog twintig of dertig jaar op deze manier wilde doorgaan. Ik had zelf online gezocht naar een andere benadering, omdat ik toe was aan iets nieuws. Ondanks mijn medische achtergrond had ik vertrouwen in het feit dat er somatisch niets gevonden werd, en dat ik dus naar iets anders moest kijken. Tien jaar geleden had ik waarschijnlijk niet open gestaan voor revalidatie, maar nu voelde het als het juiste moment. Mijn werkgever steunde mij ook: ze gaven aan dat het belangrijk was dat ik fysiek en mentaal gezond bleef, en boden de mogelijkheid om het traject te volgen zonder dat ik volledig uitviel op het werk.

Geconfronteerd met mijn grootste angst

Ik zoek altijd een oplossing. Dus dat probeerde ik ook op het moment dat ik een sessie had gehad, ik dacht; ‘o, ga ik dit thuis doen? Wat moet ik dan doen?’ Er was altijd weer een doel nodig. Terwijl dat nu ik achteraf kijk helemaal niet nodig is.

Naarmate het traject vorderde, merkte ik dat ik er eigenlijk middenin zat, maar het nog helemaal niet begreep. Ik voerde gesprekken met de psycholoog en dacht steeds: dit heb ik niet. Maar later kwam dat besef toch en dacht ik: ja… dit heb ik dus wel. Dat was best confronterend, maar juist die intensieve gesprekken waren nodig, want daarin werd ik stap voor stap geconfronteerd met mijn grootste angsten. Pijn krijgen, bepaalde bewegingen maken waarvan ik al dacht: dit gaat niet goedkomen en dat gevoel dat ik had: als ik dit doe, lig ik de komende vijf dagen weer op bed.

Eén van de momenten die ik nooit meer vergeet, was tijdens een oefening. Ik zag een plaatje van iemand die iets tilde. Alleen dat al gaf spanning. Daarna zei de fysiotherapeut: “Hier ligt een halter. Hoeveel gewicht ga je tillen?” Ik dacht: ik ga helemaal niks tillen, wat vraag jij nou. Maar daarna dacht ik; dit is een veilige manier om hier doorheen te komen. Dus de knop ging om. Ik tilde hem. Nog een keer. En nog een keer. En toen… toen brak ik. “O jeetje… dit zit helemaal niet in mijn rug.” Dat moment was zo confronterend. Want alles waar ik jarenlang bang voor was geweest… bleek anders te werken dan ik dacht.

Tijdens het traject werd mijn kwetsbaarheid langzaam opengebroken. Ik heb veel gehuild, iets wat ik jarenlang niet had gedaan. Ook thuis merkte ik veranderingen: ik moest leren om niet altijd alles over te nemen, maar gewoon te zijn en te luisteren naar wat mijn kinderen of partner nodig hadden. Het traject bracht veel inzichten over mijn patronen, waarden en normen, en de rol die ik als vader, echtgenoot en arts vervul.

De pijn bepaald mijn leven niet meer

Door het traject heb ik geleerd om mijn grenzen aan te geven en beter voor mezelf te zorgen. Ik heb ingezien dat ik niet altijd sterk hoef te zijn en dat het oké is om emoties te tonen. Ik ben milder geworden voor mezelf, gun mezelf rust en momenten van ontspanning. Mindfulness, meditatie en wandelen zijn nu vaste onderdelen van mijn leven. Ik heb oude overtuigingen losgelaten, zoals het idee dat falen geen optie is. Ik durf nu vaker nee te zeggen en kies bewust voor activiteiten die mij energie geven.

De pijn is naar de achtergrond verdwenen; ik slik nauwelijks nog pijnstillers en kan weer sporten en actief zijn. Het belangrijkste inzicht is dat ik niet alleen maar in dienst hoef te staan van anderen, maar ook ruimte mag nemen voor mezelf. "Jezelf wat te gunnen af en toe," is nu mijn motto.